



Od 2003 r. co roku, od maja do końca sierpnia odbywają się w Chełmnie koncerty w ramach Chełmińskich Wieczorów Organowych. Wielowiekowe tradycje muzyczne miasta, bogactwo zabytków architektury oraz wspaniałe instrumenty organowe były inspiracją do utworzenia corocznych cykli koncertowych. Odbywają się one w najpiękniejszej i najbardziej reprezentacyjnej świątyni chełmińskiej - kościele parafialnym p.w. Wniebowzięcia NMP. Jej bogate w ślady przeszłości wnętrze oraz barwa i możliwości brzmieniowe instrumentu organowego sprawiają, iż ta niepowtarzalna harmonia staje się źródłem szczególnych przeżyć nie tylko dla słuchaczy, lecz także koncertujących muzyków. W okresie kilku lat wystąpili w Chełmnie nie tylko znakomici muzycy, ale również zdolni i wyróżniający się studenci, stawiający swoje pierwsze kroki w wielkim świecie sztuki. Podczas koncertów prezentowano także utwory wykonywane na innych instrumentach dętych takich jak flet, tuba, puzon czy fletnia Pana, którym towarzyszyły organy.
VIII CHEŁMIŃSKIE WIECZORY ORGANOWE
CHEŁMNO ` 2010
KOŚCIÓŁ P.W. WNMP - FARA - GODZ. 19.00
28 maja
Józef Kotowicz / Białystok /; Grzegorz Dąbrowski - fagot / Izabelin /
25 czerwca
Jan Bokszczanin / Warszawa /; Tutys Wojnowicz - obój / Warszawa /
30 lipca
Przemysław Kapituła / Warszawa /
27 sierpnia
Witold Zaborny / Katowice /
WSTĘP NA WSZYSTKIE KONCERTY WOLNY!
IV Chełmińskie Wieczory Organowe - 2006 r.Wśród wielu zabytkowych miast Polski Północnej niewątpliwie jednym z najpiękniejszych jest Chełmno - położone nad Wisłą na dziewięciu malowniczych wzgórzach. Jego początki związane są z wczesnośredniowiecznym zespołem osadniczym w Kałdusie, który w XI w. był ważnym ośrodkiem władzy politycznej i kościelnej. Wraz z przybyciem na teren Ziemi Chełmińskiej Krzyżaków rozpoczął się dla miasta nowy etap w jego dziejach. Otrzymało ono przywilej lokacyjny, wystawiony 28 grudnia 1233 r., który stał się później wzorcem dla założenia ponad 200 miast w Polsce. Aż do XV wieku miasto przeżywało największy rozkwit w swych dziejach. Należało wówczas do związku kupieckiego zwanego Hanzą, a powstałe monumentalne świątynie: kościół farny, kościoły zakonne dominikanów, franciszkanów i cysterek oraz ratusz do dziś zachwycają swymi oryginalnymi formami architektonicznymi. Chełmno pozostało w rękach krzyżackich aż do1479 r., następnie stało się miastem królewskim. W 1505 r. król Aleksander Jagiellończyk przekazał je biskupom chełmińskim. W XVII i XVIII w. szczególny rozkwit przeżywało tutejsze szkolnictwo.
Uczelnia zwana Akademią Chełmińską, której korzenie sięgają 1386r., w latach 1756-1779 była filią Akademii Krakowskiej. Pierwszy rozbiór Polski przyniósł wiele zmian. Chełmno straciło rangę ośrodka biskupiego i znalazło się w granicach Prus. Szczęśliwe chwile nadeszły dla miasta 22 stycznia 1920 roku. Po 148 latach niewoli powróciło ponownie w granice Polski. W nowym duchu rozpoczął się kolejny okres rozwoju. Podczas II wojny światowej miasto nie doznało większych zniszczeń, natomiast straty ludzkie były olbrzymie. Dziś rozwija się pomyślnie i choć nie posiada znaczącego przemysłu, jego największym bogactwem są zabytki. Nową możliwością dla ich promowania i zarazem ratowania stał się wpis chełmińskiej starówki na Prezydencką Listę Pomników Historii, który miał miejsce 13 kwietnia 2005 r. Do najpiękniejszych i najbardziej reprezentacyjnych świątyń chełmińskich należy chełmińska fara czyli kościół parafialny p.w. Wniebowzięcia NMP. Jest to budowla gotycka wzniesiona w latach ok. 1280-1320. Już od XV w. śpiew w tej świątyni był wspomagany przez organy. Wg źródeł w 1597 r. fara posiadała słynne na całe Prusy 30-głosowe organy, odznaczające się okazałym i estetycznym wystrojem zewnętrznym. Z pewnością duże znaczenie i wpływ na chełmińskie życie muzyczne miał fakt przybycia do miasta w 1692 r. znakomitego muzyka Grzegorza Gerwazego Gorczyckiego. W 1690 i 1704 r. wybudowano także staraniem gospodarzy dwa nowe instrumenty, obok głównych organów, naprzeciwko Kaplicy Bożego Ciała i kaplicy Matki Bożej Bolesnej. Ich budowniczym był znakomity i znany organmistrz Krystian Seidler. Instrument w nawie głównej został w 1898 r. rozebrany i zastąpiony nowym. Kolejne zmiany nastąpiły w 1928 r. Wówczas postanowiono wszystkie trzy instrumenty połączyć w jeden i dostosować prospekty poszczególnych części do najstarszego prospektu z nawy północnej. Rozbudowę i renowację organów przeprowadził Zakład Budowy Organów Kościelnych i Harmonii M. Wybrański i S-ka z Bydgoszczy. Obecnie instrument posiada 52 głosy rozdzielone na trzy manuały i pedał oraz 2966 piszczałek. Jest to instrument o trakturze pneumatycznej. Tak jak przed wiekami organy dodają szczególnej mocy modlitwie a podczas koncertów pozwalają przenieść się wyobraźnią w czasie i dotknąć wielkiej sztuki wykonywanej na najpotężniejszym z instrumentów.
